Asia Industrial Estate
菜单
News

ใบอนุญาต ร.ง.4 คืออะไร โรงงานแบบไหนต้องขอ และนักลงทุนควรรู้อะไรก่อนซื้อที่ดินในนิคมอุตสาหกรรม

Aug 17, 2026

ก่อนตั้งโรงงาน สิ่งที่ต้องเช็กให้ชัดไม่ใช่แค่เรื่องราคาที่ดิน อาคาร หรือทำเล แต่รวมถึง สิทธิในการใช้ที่ดิน ประเภทกิจการที่สามารถประกอบได้ เงื่อนไขด้านสิ่งแวดล้อม และใบอนุญาตที่เกี่ยวข้องกับการผลิต

หนึ่งในคำที่ผู้ประกอบการมักได้ยินคือ “ใบอนุญาต ร.ง.4” ซึ่งเกี่ยวข้องกับการประกอบกิจการโรงงาน แต่ไม่ใช่ทุกกิจการที่ต้องขอ ร.ง.4 และ โรงงานที่ตั้งอยู่ในนิคมอุตสาหกรรมก็มีระบบอนุญาตที่แตกต่างจากโรงงานนอกนิคมฯ

สำหรับนักลงทุนที่กำลังเลือกซื้อที่ดินเพื่อสร้างโรงงาน เรื่องนี้ยิ่งสำคัญ เพราะ การซื้อที่ดินในนิคมอุตสาหกรรมไม่ได้หมายความว่าสามารถทำโรงงานหรือทำอุตสาหกรรมได้ทุกประเภทบนแปลงนั้นทันที

บทความนี้จะอธิบายตั้งแต่ ร.ง.4 คืออะไร โรงงานประเภทไหนต้องขอ ร.ง.4 โรงงานในนิคมฯ ใช้ใบอนุญาตอะไร และ 8 เรื่องที่นักลงทุนควรตรวจสอบก่อนตัดสินใจซื้อที่ดินในนิคมอุตสาหกรรม

ใบอนุญาต ร.ง.4 คืออะไร

ใบอนุญาต ร.ง.4 คือ ใบอนุญาตประกอบกิจการโรงงานสำหรับโรงงานที่เข้าข่ายต้องได้รับอนุญาตตามกฎหมายว่าด้วยโรงงาน โดยชื่อ “ร.ง.4” มาจากแบบใบอนุญาตประกอบกิจการโรงงาน

กฎหมายหลักที่เกี่ยวข้องคือ พระราชบัญญัติโรงงาน พ.ศ. 2535 และที่แก้ไขเพิ่มเติม รวมถึงกฎกระทรวงและประกาศที่ออกตามกฎหมายฉบับดังกล่าว

สิ่งที่คนมักสับสนคือ ร.ง.4 ไม่ใช่ใบอนุญาตก่อสร้างอาคาร

  • ใบอนุญาตก่อสร้างเกี่ยวข้องกับการก่อสร้างหรือดัดแปลงอาคาร
  • ร.ง.4 เกี่ยวข้องกับการประกอบกิจการโรงงาน
  • ใบอนุญาตหรือการอนุญาตด้านสิ่งแวดล้อมอาจเป็นอีกส่วนหนึ่ง และต้องพิจารณาตามประเภทและขนาดของโครงการ

ดังนั้น การมีอาคารโรงงานที่ก่อสร้างถูกต้อง ไม่ได้แปลว่าสามารถเดินเครื่องผลิตได้ทันที หากกิจการนั้นอยู่ในประเภทที่กฎหมายกำหนดให้ต้องได้รับอนุญาตก่อน

โรงงานจำพวกไหนต้องขอใบอนุญาต ร.ง.4

การพิจารณาว่าต้องขอ ร.ง.4 หรือไม่ ควรดูเป็นลำดับ

ขั้นแรก ต้องดูว่าเข้าข่าย “โรงงาน” ตามกฎหมายหรือไม่

ไม่ใช่ทุกสถานประกอบการที่มีเครื่องจักรจะถือเป็น “โรงงาน” ตาม พ.ร.บ.โรงงาน

ต้องพิจารณาประเภท ชนิด ขนาดของกิจการ รวมถึงหลักเกณฑ์เกี่ยวกับเครื่องจักรและคนงานตามที่กฎหมายและกฎกระทรวงกำหนด

กรมโรงงานอุตสาหกรรมยังแยกการกำกับดูแลกิจการที่ไม่อยู่ภายใต้ พ.ร.บ.โรงงานออกจากโรงงานตามกฎหมายด้วย ดังนั้น การดูเพียงว่ามีเครื่องจักรกี่แรงม้าอาจไม่เพียงพอ ต้องดูประเภทกิจการและเกณฑ์ตามกฎหมายที่ใช้บังคับกับกิจการนั้นด้วย

ขั้นที่สอง เมื่อเข้าข่ายโรงงานแล้ว จึงพิจารณาว่าอยู่จำพวกใด

จำพวกลักษณะโดยสรุปต้องขอ ร.ง.4
จำพวกที่ 1กิจการที่มีความเสี่ยงหรือผลกระทบอยู่ในระดับที่กฎหมายกำหนด ไม่ต้องขอใบอนุญาต ร.ง.4 แต่ยังต้องปฏิบัติตามกฎหมายที่เกี่ยวข้อง 
จำพวกที่ 2กิจการที่ต้องอยู่ภายใต้การควบคุมในระดับหนึ่ง ต้องแจ้งการประกอบกิจการก่อนดำเนินการตามหลักเกณฑ์ 
จำพวกที่ 3กิจการที่ต้องมีการควบคุมและพิจารณารายละเอียดมากขึ้น ต้องได้รับใบอนุญาตก่อนประกอบกิจการ 

กรมโรงงานอุตสาหกรรมระบุว่าภารกิจเกี่ยวกับโรงงานจำพวกที่ 1 และการรับแจ้งโรงงานจำพวกที่ 2 บางส่วนได้มีการถ่ายโอนไปยังองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ขณะที่โรงงานจำพวกที่ 3 ยังคงอยู่ในระบบกำกับดูแลของกระทรวงอุตสาหกรรม/กรมโรงงานอุตสาหกรรมเป็นหลัก

ดังนั้น ไม่ควรสรุปว่า “โรงงานที่ใช้เครื่องจักรขนาดกลางขึ้นไปมักเป็นจำพวกที่ 3” แล้วจบเพียงเท่านั้น เพราะการจัดจำพวกต้องพิจารณาตามประเภทกิจการและเกณฑ์ที่กฎหมายกำหนดเป็นรายกรณี

เอกสารที่ใช้ขอ ร.ง.4 มีอะไรบ้าง 

เอกสารประกอบการขออนุญาตจะแตกต่างกันตามประเภทกิจการและรายละเอียดของโครงการ แต่โดยทั่วไปอาจเกี่ยวข้องกับ

  • หนังสือรับรองนิติบุคคลและเอกสารของผู้มีอำนาจ
  • เอกสารแสดงสิทธิในที่ดินหรือสิทธิในการใช้พื้นที่
  • แผนผังบริเวณและแบบแปลนอาคาร
  • รายละเอียดเครื่องจักรและกำลังเครื่องจักร
  • รายละเอียดกระบวนการผลิต
  • รายการวัตถุดิบและผลิตภัณฑ์
  • รายละเอียดระบบควบคุมมลพิษ
  • รายละเอียดการจัดการน้ำเสีย อากาศเสีย และกากอุตสาหกรรม
  • เอกสารด้านผังเมืองหรือการใช้ประโยชน์ที่ดิน
  • รายงานหรือเอกสารด้านสิ่งแวดล้อม เช่น EIA/EHIA ในกรณีที่โครงการเข้าข่ายตามกฎหมาย

เอกสารที่ต้องใช้จริงควรตรวจสอบกับหน่วยงานผู้รับผิดชอบตามประเภทกิจการและพื้นที่ก่อนยื่นคำขอ เพราะรายละเอียดอาจแตกต่างกันตามโครงการ

ใบอนุญาต ร.ง.4 ขอที่ไหน 

สำหรับโรงงานที่อยู่นอกนิคมอุตสาหกรรม หน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับการรับคำขอจะขึ้นอยู่กับประเภทโรงงานและอำนาจหน้าที่ในพื้นที่ โดยอาจเกี่ยวข้องกับ กรมโรงงานอุตสาหกรรมหรือสำนักงานอุตสาหกรรมจังหวัด

แต่สำหรับผู้ประกอบการที่เลือกตั้งโรงงานในนิคมอุตสาหกรรม กระบวนการอนุญาตจะอยู่ภายใต้ระบบของการนิคมอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทย (กนอ.)

กนอ. มี One Stop Service Center (OSS) เพื่อให้บริการตั้งแต่การซื้อหรือเช่าที่ดิน การแนะนำพื้นที่ การอนุมัติคำขอ และการออกใบรับรองที่จำเป็นสำหรับการจัดตั้งโรงงาน

โรงงานในนิคมอุตสาหกรรมต้องขอ ร.ง.4 หรือไม่

โดยหลัก โรงงานที่ตั้งอยู่ในนิคมอุตสาหกรรมที่อยู่ภายใต้ระบบของ กนอ. จะใช้กระบวนการอนุญาตของ กนอ. แทนการขอใบอนุญาต ร.ง.4 ตามระบบปกติของกรมโรงงานอุตสาหกรรม

เอกสารที่เกี่ยวข้องกับการใช้ที่ดินและการประกอบกิจการในนิคมฯ เช่น กนอ. 01/2 และ กนอ. 03/6 เป็นส่วนหนึ่งของระบบอนุญาตของ กนอ. โดยเอกสารของ กนอ. ระบุการใช้แบบ กนอ. 01/2 และ กนอ. 03/6 ในการประกอบกิจการในนิคมอุตสาหกรรม

อย่างไรก็ตาม ไม่ควรเขียนว่า “ใบ กนอ. ใช้แทน ร.ง.4 ได้ทุกเรื่องและทุกกฎหมาย” เพราะผู้ประกอบการยังอาจต้องได้รับอนุญาตหรือปฏิบัติตามกฎหมายอื่นที่เกี่ยวข้องกับกิจการ เช่น สิ่งแวดล้อม ความปลอดภัย อาคาร วัตถุอันตราย พลังงาน หรือกฎหมายเฉพาะของกิจการนั้น

กนอ. เองกำหนดเงื่อนไขให้ผู้ประกอบการปฏิบัติตามกฎหมายอื่นที่เกี่ยวข้อง และมาตรการด้านสิ่งแวดล้อมที่กำหนดไว้ด้วย

เปรียบเทียบโรงงานนอกนิคมฯ กับโรงงานในนิคมอุตสาหกรรม 

ประเด็น โรงงานนอกนิคมอุตสาหกรรมโรงงานในนิคมอุตสาหกรรม
หน่วยงานหลัก กรมโรงงานฯ / สำนักงานอุตสาหกรรมจังหวัดตามอำนาจหน้าที่ กนอ. 
ระบบอนุญาตโรงงาน ใช้ระบบตาม พ.ร.บ.โรงงาน ใช้ระบบอนุญาตของ กนอ. 
การใช้ที่ดิน ต้องตรวจสอบสิทธิและข้อจำกัดของพื้นที่เอง อยู่ภายใต้การใช้ที่ดินและข้อบังคับของนิคมฯ 
One Stop Service ขึ้นอยู่กับหน่วยงานและพื้นที่ มีระบบ OSS ของ กนอ. 
สาธารณูปโภค ผู้ประกอบการต้องประสานหลายหน่วยงานตามกรณี นิคมฯ มีระบบสาธารณูปโภคส่วนกลางรองรับตามโครงการ 
สิ่งแวดล้อม ต้องตรวจสอบข้อกำหนดที่ใช้กับโครงการ ยังต้องปฏิบัติตามมาตรการและกฎหมายสิ่งแวดล้อมที่เกี่ยวข้อง 
ความเหมาะสมของแปลง ต้องตรวจสอบเองละเอียด ยังต้องตรวจสอบเป็นรายแปลง ไม่ใช่ว่าทุกแปลงทำทุกอุตสาหกรรมได้ 

จุดสุดท้ายเป็นเรื่องที่นักลงทุนควรให้ความสำคัญมากที่สุด

เพราะแม้จะซื้อที่ดินในนิคมอุตสาหกรรมแล้ว ไม่ได้หมายความว่าแปลงนั้นจะเหมาะหรือได้รับอนุญาตสำหรับกิจการทุกประเภท

ความต่างที่แท้จริงจึงอยู่ที่เวลาและจำนวนหน่วยงานที่ต้องวิ่ง โรงงานนอกนิคมฯ มักเจอปัญหาเอกสารชุดหนึ่งต้องรอผลจากอีกชุดหนึ่งก่อน ทำให้ระยะเวลารวมยาวกว่าที่วางแผนไว้ ส่วนในโครงการที่บริหารร่วมกับ กนอ. เช่นนิคมอุตสาหกรรมเอเซีย สุวรรณภูมิ ผู้ประกอบการยื่นได้ที่ศูนย์บริการเบ็ดเสร็จตั้งแต่ขั้นขออนุญาตใช้ที่ดินไปจนถึงใบอนุญาตประกอบกิจการ รายละเอียดสิทธิประโยชน์อื่นอ่านได้ที่สิทธิประโยชน์ กนอ. (IEAT)

ได้หมายความว่าแปลงนั้นจะเหมาะหรือได้รับอนุญาตสำหรับกิจการทุกประเภท

8 เรื่องที่นักลงทุนอาจไม่รู้ ก่อนซื้อที่ดินในนิคมอุตสาหกรรม

หากเป้าหมายคือการซื้อที่ดินเพื่อสร้างโรงงาน นักลงทุนไม่ควรดูเพียง ราคาต่อไร่ ทำเล และสิทธิประโยชน์ แต่ควรตรวจสอบความเป็นไปได้ของโครงการตั้งแต่ก่อนเซ็นสัญญาหรือวางเงินมัดจำ

1. ซื้อที่ดินแล้ว ไม่ได้แปลว่าทำโรงงานอะไรก็ได้

นี่เป็นเรื่องที่นักลงทุนควรรู้เป็นอันดับแรก

ที่ดินในนิคมอุตสาหกรรมแต่ละแปลงอาจมีข้อจำกัดด้านประเภทกิจการ การใช้ประโยชน์ที่ดิน ขนาดโครงการ และเงื่อนไขด้านสิ่งแวดล้อม

ดังนั้น ก่อนซื้อควรแจ้งผู้พัฒนานิคมฯ ให้ชัดว่า

  • จะผลิตสินค้าอะไร
  • ใช้วัตถุดิบอะไร
  • ใช้เครื่องจักรกำลังเท่าไร
  • มีกำลังการผลิตเท่าไร
  • ใช้น้ำเท่าไร
  • มีน้ำเสียหรือมลพิษอะไร
  • มีการใช้สารเคมีหรือวัตถุอันตรายหรือไม่
  • ต้องการไฟฟ้ากี่ MW
  • ต้องมีถังเก็บหรือคลังวัตถุดิบประเภทใด

อย่าตัดสินใจจากคำว่า “พื้นที่อุตสาหกรรม” เพียงอย่างเดียว

2. ต้องเช็กว่า “กิจการของเรา” เข้ากับประเภทพื้นที่หรือไม่

ก่อนวางมัดจำ ควรขอให้ผู้พัฒนานิคมฯ ยืนยันเป็นลายลักษณ์อักษร ว่ากิจการที่ต้องการทำสามารถใช้พื้นที่แปลงดังกล่าวได้หรือไม่ และมีเงื่อนไขอะไรบ้าง

การตรวจตั้งแต่ก่อนซื้อช่วยลดความเสี่ยงกรณีซื้อที่ดินแล้วพบภายหลังว่า กระบวนการผลิตหรือประเภทกิจการไม่สอดคล้องกับเงื่อนไขของนิคมฯ

3. ต้องดู “สาธารณูปโภคที่มีอยู่จริง” ไม่ใช่ดูแค่คำว่า Infrastructure

โรงงานแต่ละประเภทต้องการสาธารณูปโภคไม่เท่ากัน

สิ่งที่ควรถามก่อนซื้อ เช่น

  • ไฟฟ้ารองรับได้กี่ MW
  • มีสถานีไฟฟ้าย่อยหรือไม่
  • ระบบประปาจ่ายได้กี่ลูกบาศก์เมตรต่อวัน
  • แรงดันน้ำเพียงพอหรือไม่
  • ระบบบำบัดน้ำเสียรองรับได้เท่าไร
  • ระบบระบายน้ำฝนเป็นอย่างไร
  • มีระบบดับเพลิงและน้ำสำรองหรือไม่
  • ถนนภายในรับรถบรรทุกขนาดใหญ่ได้หรือไม่

โรงงานที่ใช้ไฟฟ้าสูงหรือน้ำสูงควรตรวจ Capacity ของระบบ ไม่ใช่ถามเพียงว่ามีระบบหรือไม่มีระบบ

4. ต้องคำนวณ “ต้นทุนสาธารณูปโภค” ก่อนซื้อ

ราคาที่ดินเป็นเพียงส่วนหนึ่งของต้นทุน

ควรขอข้อมูลเกี่ยวกับ

  • ค่าน้ำ
  • ค่าไฟฟ้าและค่าบริการที่เกี่ยวข้อง
  • ค่าบำบัดน้ำเสีย
  • ค่าจัดการกากอุตสาหกรรม
  • ค่าบริการส่วนกลาง
  • ค่ารักษาความปลอดภัย
  • ค่าใช้บริการอื่นของนิคมฯ

ที่ดินราคาถูกกว่าอาจไม่ได้หมายความว่าต้นทุนรวมตลอดอายุโครงการถูกกว่า

5. ต้องรู้ว่ามีค่าใช้จ่ายอะไร “นอกเหนือจากราคาที่ดิน”

ก่อนซื้อควรขอ Cost Sheet แบบครบรายการ ไม่ใช่ดูเฉพาะราคาขายที่ดินต่อไร่

ค่าใช้จ่ายอาจเกี่ยวข้องกับ

  • ราคาที่ดิน
  • ค่าธรรมเนียมและค่าโอน
  • ค่าบริการส่วนกลาง
  • ค่ามิเตอร์และการเชื่อมต่อสาธารณูปโภค
  • ค่าเชื่อมต่อระบบน้ำ
  • ค่าเชื่อมต่อไฟฟ้า
  • ค่าบำบัดน้ำเสีย
  • เงินประกันหรือหลักประกันตามสัญญา
  • ค่าใช้จ่ายในการปรับปรุงพื้นที่

นักลงทุนควรเปรียบเทียบ Total Landed Cost หรือ Total Development Cost มากกว่าราคาที่ดินต่อไร่เพียงตัวเลขเดียว

6. ต้องตรวจสอบเรื่องสิ่งแวดล้อมตั้งแต่ก่อนซื้อ

บางโครงการมีข้อกำหนดด้านสิ่งแวดล้อมที่ต้องพิจารณาตั้งแต่ก่อนออกแบบโรงงาน

โดยเฉพาะกิจการที่มี

  • น้ำเสีย
  • อากาศเสีย
  • กลิ่น
  • ฝุ่น
  • เสียง
  • สารเคมี
  • กากอุตสาหกรรม
  • การใช้เชื้อเพลิง
  • การขนส่งวัตถุดิบหรือสารอันตราย

อย่ารอให้ซื้อที่ดินและออกแบบโรงงานเสร็จแล้วจึงตรวจเรื่องสิ่งแวดล้อม

กนอ. มีระบบและข้อมูลเกี่ยวกับ EIA/EHIA รวมถึงการกำกับด้านสิ่งแวดล้อมสำหรับพื้นที่นิคมอุตสาหกรรมโดยเฉพาะ

7. ต้องคิดเผื่อ “การขยายโรงงาน” ตั้งแต่วันที่ซื้อที่ดิน

โรงงานจำนวนมากไม่ได้หยุดที่กำลังการผลิตวันแรก

หากแผนธุรกิจคาดว่าจะเพิ่ม

  • เครื่องจักร
  • กำลังไฟฟ้า
  • กำลังผลิต
  • พื้นที่คลังสินค้า
  • จำนวนพนักงาน
  • ปริมาณน้ำ
  • ปริมาณน้ำเสีย

ควรตรวจสอบตั้งแต่ต้นว่า ที่ดินและสาธารณูปโภคของนิคมฯ รองรับการขยายในอนาคตหรือไม่

เพราะบางครั้งโรงงานไม่ได้ติดปัญหาตอนเริ่มผลิต แต่ติดข้อจำกัดตอนต้องการขยายกำลังการผลิต

8. ต้องตรวจ “สัญญาซื้อที่ดินและข้อผูกพัน” ไม่แพ้เรื่องใบอนุญาต

ก่อนซื้อควรอ่านรายละเอียดสัญญาและข้อบังคับของนิคมฯ ว่า

  • มีข้อกำหนดเรื่องการเริ่มก่อสร้างหรือไม่
  • มีกรอบเวลาต้องเริ่มประกอบกิจการหรือไม่
  • มีเงื่อนไขการโอนที่ดินหรือไม่
  • หากขายต่อมีข้อจำกัดหรือไม่
  • มีค่าบริการส่วนกลางอะไรบ้าง
  • มีข้อกำหนดเรื่องการใช้พื้นที่อย่างไร
  • มีข้อกำหนดเรื่องสิ่งแวดล้อมและความปลอดภัยอะไรเพิ่มเติม
  • หากกิจการหยุดดำเนินการ มีหน้าที่ต้องดำเนินการอะไร

ประเด็นเหล่านี้อาจไม่ได้อยู่ในโบรชัวร์ขายที่ดิน แต่สามารถมีผลต่อผลตอบแทนและความยืดหยุ่นในการลงทุนระยะยาว

ซื้อที่ดินนิคมอุตสาหกรรม ควรเช็กอะไรบ้างก่อนวางเงินมัดจำ

สำหรับนักลงทุน สามารถใช้ Checklist เบื้องต้นนี้ได้

เรื่องที่ต้องตรวจคำถามที่ควรถาม
ประเภทกิจการโรงงานของเราสามารถประกอบในแปลงนี้ได้หรือไม่
การใช้ที่ดินมีข้อจำกัดการใช้ประโยชน์หรือไม่
ใบอนุญาตต้องขออนุญาตอะไรบ้าง
สิ่งแวดล้อมโครงการเข้าข่าย EIA/EHIA หรือมาตรการใดหรือไม่
ไฟฟ้าแปลงนี้รองรับโหลดได้กี่ MW
น้ำประปาจ่ายน้ำได้กี่ m³/วัน
น้ำเสียรับน้ำเสียได้เท่าไร และมีเงื่อนไขคุณภาพน้ำทิ้งอย่างไร
ถนนและโลจิสติกส์รถบรรทุกที่ต้องใช้สามารถเข้าออกได้หรือไม่
พื้นที่ก่อสร้างมีข้อจำกัดเรื่อง Building Coverage / พื้นที่ว่างหรือไม่
การขยายโรงงานรองรับ Expansion ในอนาคตหรือไม่
ต้นทุนทั้งหมดมีค่าใช้จ่ายอะไรนอกเหนือจากราคาที่ดิน
สัญญามีเงื่อนไขการก่อสร้าง โอน หรือขายต่อหรือไม่

การตรวจสอบเหล่านี้ควรทำก่อนเซ็นสัญญาหรือวางเงินมัดจำ โดยเฉพาะหากเป็นการลงทุนโรงงานขนาดใหญ่

เช็กลิสต์การเลือกที่ดินอย่างละเอียดอ่านได้ที่ที่ดินนิคมอุตสาหกรรม 7 เรื่องต้องเช็กก่อนวางมัดจำ

ทำไมการเลือกนิคมอุตสาหกรรมจึงเกี่ยวข้องกับระยะเวลาเริ่มผลิต

สำหรับนักลงทุน สิ่งที่ต้องมองไม่ใช่แค่ “ซื้อที่ดินได้หรือไม่” แต่คือ “ซื้อแล้วจะเริ่มผลิตได้เมื่อไร”

นิคมอุตสาหกรรมที่มีระบบ One Stop Service สามารถช่วยลดจำนวนจุดติดต่อและจัดลำดับกระบวนการอนุญาตได้ โดย กนอ. ระบุว่า OSS ครอบคลุมตั้งแต่การซื้อหรือเช่าที่ดิน การแนะนำพื้นที่ การอนุมัติคำขอ และการออกใบรับรองที่จำเป็นต่อการจัดตั้งโรงงาน

ดังนั้น การเลือกนิคมฯ จึงควรพิจารณาทั้ง

ที่ดิน → การอนุญาต → สาธารณูปโภค → การก่อสร้าง → การติดตั้งเครื่องจักร → การเริ่มผลิต

ไม่ใช่ดูเฉพาะราคาที่ดิน

สรุป

ใบอนุญาต ร.ง.4 คือใบอนุญาตประกอบกิจการโรงงานสำหรับกิจการที่เข้าข่ายต้องได้รับอนุญาตตามกฎหมาย โรงงานจำพวกที่ 3 ต้องได้รับใบอนุญาตก่อนประกอบกิจการ ขณะที่โรงงานจำพวกที่ 1 และ 2 มีขั้นตอนตามหลักเกณฑ์ที่แตกต่างกัน

สำหรับโรงงานที่ตั้งอยู่ในนิคมอุตสาหกรรม จะเข้าสู่ระบบการอนุญาตของ กนอ. แทนระบบ ร.ง.4 ตามปกติ โดยมีเอกสารอนุญาต เช่น กนอ. 01/2 และ กนอ. 03/6 ตามกรณี และสามารถใช้บริการ One Stop Service ของ กนอ. ได้

แต่สำหรับนักลงทุน สิ่งที่สำคัญกว่า “ต้องขอ ร.ง.4 หรือไม่” คือ ต้องตรวจสอบให้แน่ใจก่อนซื้อที่ดินว่าแปลงที่เลือกสามารถรองรับกิจการที่ต้องการทำได้จริง

ตั้งแต่ประเภทกิจการ การใช้ที่ดิน สิ่งแวดล้อม EIA/EHIA กำลังไฟ น้ำ ระบบบำบัดน้ำเสีย การขนส่ง ต้นทุนสาธารณูปโภค ไปจนถึงเงื่อนไขในสัญญาซื้อที่ดิน

เพราะการซื้อที่ดินที่เหมาะสมตั้งแต่แรก สามารถลดทั้งความเสี่ยงด้านใบอนุญาต ระยะเวลาก่อสร้าง และต้นทุนที่อาจเกิดขึ้นภายหลังได้

หากกำลังมองหาที่ดินสำหรับสร้างโรงงาน ควรเริ่มจากการนำรายละเอียดกระบวนการผลิตไปตรวจสอบกับนิคมฯ ก่อนเลือกแปลง ไม่ใช่เลือกแปลงจากราคาและทำเลเพียงอย่างเดียว

ต้องการปรึกษาเรื่องพื้นที่และขั้นตอนการจัดตั้งโรงงาน สามารถ ติดต่อทีมงาน Asia Industrial Estate หรือโทร (+66) 97-279-9688

คำถามที่พบบ่อย

1. ใบอนุญาต ร.ง.4 คืออะไร
ใบอนุญาต ร.ง.4 คือใบอนุญาตประกอบกิจการโรงงานสำหรับโรงงานที่เข้าข่ายต้องได้รับอนุญาตตามกฎหมายว่าด้วยโรงงาน โดยต้องแยกจากใบอนุญาตก่อสร้างอาคารและใบอนุญาตอื่นที่เกี่ยวข้องกับโครงการ 

2. โรงงานจำพวกไหนต้องขอ ร.ง.4
โรงงานจำพวกที่ 3 ต้องได้รับใบอนุญาตก่อนประกอบกิจการ ส่วนโรงงานจำพวกที่ 1 และ 2 มีขั้นตอนแตกต่างกัน โดยการจัดจำพวกต้องพิจารณาตามประเภทและขนาดกิจการ รวมถึงหลักเกณฑ์ที่กฎหมายกำหนด 

3. ใบอนุญาต ร.ง.4 ขอที่ไหน
โรงงานนอกนิคมอุตสาหกรรมให้ตรวจสอบหน่วยงานผู้รับผิดชอบตามประเภทโรงงานและพื้นที่ เช่น กรมโรงงานอุตสาหกรรมหรือสำนักงานอุตสาหกรรมจังหวัด ส่วนโรงงานในนิคมอุตสาหกรรมใช้ระบบอนุญาตของ กนอ. และสามารถติดต่อผ่าน One Stop Service ได้

4. โรงงานในนิคมอุตสาหกรรมต้องมี ร.ง.4 หรือไม่

โดยหลักไม่ต้องขอ ร.ง.4 ตามระบบปกติของกรมโรงงานอุตสาหกรรม แต่ใช้ใบอนุญาตของ กนอ. ตามระบบการประกอบกิจการในนิคมอุตสาหกรรม เช่น กนอ. 01/2 และ กนอ. 03/6 ตามกรณี

อย่างไรก็ตาม ไม่ได้หมายความว่าโรงงานในนิคมฯ ไม่ต้องขอใบอนุญาตใด ๆ อีก เพราะอาจยังมีข้อกำหนดตามกฎหมายอื่นที่ต้องปฏิบัติ

5. ใบอนุญาต ร.ง.4 มีอายุกี่ปี ต้องต่ออายุหรือไม่

ใบอนุญาต ร.ง.4 ที่อยู่ภายใต้ระบบปัจจุบันไม่ได้มีอายุแบบใบอนุญาตเดิมที่ต้องต่ออายุทุก 5 ปี แต่ผู้ประกอบการยังต้องปฏิบัติตามกฎหมายและเงื่อนไขที่เกี่ยวข้อง รวมถึงหน้าที่ด้านค่าธรรมเนียมรายปีในกรณีที่กฎหมายกำหนด

6. ซื้อที่ดินในนิคมอุตสาหกรรมแล้ว ตั้งโรงงานได้เลยหรือไม่

ไม่ควรเข้าใจว่าได้ทันที

ต้องตรวจสอบก่อนว่าแปลงนั้นรองรับประเภทกิจการที่ต้องการหรือไม่ รวมถึงเงื่อนไขด้านสิ่งแวดล้อม สาธารณูปโภค การก่อสร้าง และใบอนุญาตที่เกี่ยวข้อง

7. ก่อนซื้อที่ดินนิคมอุตสาหกรรมควรตรวจอะไรบ้าง

อย่างน้อยควรตรวจ ประเภทกิจการ การใช้ที่ดิน ไฟฟ้า น้ำ ระบบบำบัดน้ำเสีย สิ่งแวดล้อม การขนส่ง ต้นทุนสาธารณูปโภค เงื่อนไขการก่อสร้าง และเงื่อนไขในสัญญาซื้อขาย

8. ทำไมควรตรวจสอบกิจการก่อนเลือกแปลงที่ดิน

เพราะ ข้อจำกัดของแต่ละแปลงและข้อกำหนดของนิคมฯ อาจมีผลต่อการขออนุญาตและการออกแบบโรงงาน หากเลือกที่ดินก่อนแล้วค่อยตรวจสอบภายหลัง อาจต้องปรับแบบโรงงาน เปลี่ยนกระบวนการผลิต หรือในบางกรณีอาจพบว่าแปลงนั้นไม่เหมาะกับกิจการตั้งแต่แรก

9. นิคมอุตสาหกรรมช่วยเรื่องการขออนุญาตได้อย่างไร

กนอ. มี One Stop Service Center ซึ่งให้บริการตั้งแต่การซื้อหรือเช่าที่ดิน การแนะนำพื้นที่ การอนุมัติคำขอ และการออกใบรับรองที่จำเป็นสำหรับการจัดตั้งโรงงาน

แต่ ผู้ลงทุนยังมีหน้าที่จัดเตรียมข้อมูลโครงการและปฏิบัติตามเงื่อนไขของกฎหมายและข้อกำหนดของนิคมฯ ที่เกี่ยวข้อง

หมายเหตุ: ข้อมูลด้านใบอนุญาตและกฎระเบียบอาจมีการแก้ไขเพิ่มเติม ผู้ประกอบการควรตรวจสอบหลักเกณฑ์และเอกสารล่าสุดกับ กนอ. กรมโรงงานอุตสาหกรรม และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องก่อนดำเนินการจริง